H Ιστορία του πρώτου Στρατιωτικού Νοσοκομείου στην Αθήνα

Στρατιωτικού Νοσοκομείου

Το κτήριο του πρώην Στρατιωτικού Νοσοκομείου βρίσκεται στη συμβολή των οδών Διονυσίου Αρεοπαγίτου και Μακρυγιάννη, απέναντι από το νέο Μουσείο της Ακρόπολης. Αποτελεί «εξαίρετο δείγμα» εφαρμογής του ρομαντισμού στα δημόσια κτήρια.

stratiotikou-nosokomeiou

Το κτήριο του πρώην Στρατιωτικού Νοσοκομείου

Σχεδιάστηκε από τον Wilhelm von Weiler, Βαυαρό στρατιωτικό μηχανικό. Ξεκίνησε να κτίζεται το καλοκαίρι του 1834 και ολοκληρώθηκε το 1836. Ήταν ένα από τα πιο εντυπωσιακά δημόσια κτήρια. Το 1899 το κτήριο επιχρίστηκε σε όλη την επιφάνεια εκτός από τις διακοσμητικές ζώνες. Λειτούργησε ως στρατιωτικό νοσοκομείο μέχρι το τέλος της δεκαετίας του 1920, το 1929 περιήλθε στο Ταμείο Εθνικής Άμυνας. Σε αυτό στεγάστηκε το Σύνταγμα Ευζώνων και αργότερα το Σύνταγμα Χωροφυλακής. Το διάστημα αυτό  έγιναν διάφορες επεμβάσεις στο κτήριο και προστέθηκαν βοηθητικά κτίσματα στη βόρεια πλευρά του.

Στο υπέρθυρο της κεντρικής εισόδου στο ύψος της κεραμοπλαστικής ζώνης, που περιβάλλει το κτήριο, τοποθετήθηκε πινακίδα με την ένδειξη «Σύνταγμα Χωροφυλακής Αθηνών». Πάνω από την επιγραφή, σε μαρμάρινη επιφάνεια, αναγραφόταν το αρχαίο ρητό «Εις οιωνός άριστος, αμύνεσθαι περί πάτρης».

stratiotikou-nosokomeiou-2

Το 1944, κατά τα Δεκεμβριανά το κτήριο υπέστη σοβαρές φθορές. Το 1956 η κυριότητα του οικοδομήματος παραχωρήθηκε στο Μετοχικό Ταμείο Στρατού.  Το 1977 κατεδαφίστηκαν τα πρόσθετα κτήρια και το 1978 πέρασε στην ιδιοκτησία της Κτηματικής Εταιρίας του Δημοσίου. Τέλος, το 1984, παραχωρήθηκε στο Υπουργείο Πολιτισμού.  Το 1987 στεγάστηκε στο κτήριο το Κέντρο Μελετών Ακρόπολης.

Το κτήριο παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, από κατασκευαστικής και μορφολογικής πλευράς. Το οικοδόμημα διαθέτει ένα κεντρικό, προβεβλημένο, τμήμα, στα άκρα του οποίου υπάρχουν δύο συμμετρικές πτέρυγες. Ολόκληρο το κτήριο αποτελείται από υπερυψωμένο ισόγειο, πρώτο όροφο και ημιυπόγειο. Το κεντρικό τμήμα μόνο διαθέτει και δεύτερο όροφο. Χαρακτηριστικό είναι το διπλό κεκλιμένο επίπεδο της κυρίας εισόδου, που είναι υπενδεδυμένο με μάρμαρο. Στην κεντρική αίθουσα του πρώτου ορόφου υπάρχουν δύο ζεύγη υποστηλωμάτων με τη μορφή δωρικού κίονα. Η στέγη είναι ξύλινη κεραμοσκεπής ή τετράρριχτη στο κεντρικό τμήμα, δίρριχτη στις πτέρυγες και τρίρριχτη σε τμήμα του πρώτου ορόφου.

Σημαντική και εκτεταμένη είναι η χρήση σιδηροδοκών, για τη μεταφορά των στατικών φορτίων στη τοιχοποιία. Σημειώνεται ότι η τεχνική αυτή εξαπλώθηκε στις αθηναϊκές κατασκευές 40 χρόνια αργότερα. Ενδεικτικό της πρωτοπορίας της κατασκευής είναι και η χρήση κοίλων σιδερένιων υποστυλωμάτων, συνδεδεμένων με σόμπες, έτσι ώστε το κοίλο εσωτερικό των δοκών να χρησιμεύει ως θερμαντικό σώμα. Αναφορικά με τα ανοίγματα, το κτήριο διαθέτει δύο επάλληλες σειρές παραθύρων, στο ισόγειο και στον πρώτο όροφο. Είναι αξιοσημείωτο το γεγονός ότι τα παράθυρα του ισογείου είναι τοξωτά,  ενώ του πρώτου και δεύτερου ορόφου «ορθογωνικά», με εξαίρεση τα  τοξωτά παράθυρα του πρώτου ορόφου πάνω από την είσοδο. Τα κουφώματα είναι ξύλινα.

stratiotikou-nosokomeiou-3

Το κτήριο φέρει λιτό διάκοσμο, αποτελούμενο από τρεις κεραμοπλαστικές ζώνες που το διατρέχουν και το διαιρούν καθ ‘ ύψος σε τρεις ζώνες.

stratiotikou-nosokomeiou-4

Η πρώτη, μεταξύ του ισογείου και του πρώτου ορόφου, και η τρίτη, στο δεύτερο όροφο, αποτελείται από ανθέμια.

Η δεύτερη, μεταξύ πρώτου και δεύτερου ορόφου, αποτελείται από μαιάνδρους.

stratiotikou-nosokomeiou-5

Για περισσότερες πληροφορίες περιηγηθείτε στο πολύ ενδιαφέρον site του Μουσείου της Πόλεως των Αθηνών – Ίδρυμα Βούρου-Ευταξία: «Εικονική Περιήγηση στην Αθήνα του 1842».

Γράφει 

Μαράη Γεωργούση

Ιστορικός Τέχνης – Επιμελήτρια εκθέσεων, εκδόσεων.

http://bit.ly/2dD7ARw

Δείτε επίσης τα εξής:

Ιστορίες: Τι είχε αναφέρει o ‘Αρης Βελουχιώτ... Ιστορίες: Τι είχε αναφέρει o 'Αρης Βελουχιώτης σε ομιλία του πριν από 72 χρόνια για θρησκεία και εκκλησία; Είναι το πρωτότυπο της ιστορικής ομιλίας τ...
Η ιστορία της Ελληνικής ζυθοποιίας-μπύρας στην Ελλ... Η ιστορία της Ελληνικής ζυθοποιίας-μπύρας στην Ελλάδα είναι ξεχωριστή και αγαπημένη. Ούζο, ρακή, μαστίχα, τσίπουρο, κρασί, σπιτικό λικέρ. Στα πιο δ...