Το Καστελόριζο, ένα όνειρο ζωής για κάθε ταξιδευτή,

Το Καστελόριζο είναι τέρμα Θεού! Βρίσκεται τόσο μακριά από τη Ρόδο που ακόμα και ο χάρτης της Ελλάδας το έχει ως προσθήκη, μιας και η απόστασή του από την πόλη της Ρόδου είναι πάνω από 70 μίλια, όσο δηλαδή απέχει η Ίος από το Λαύριο. Από τον Πειραιά, το Καστελόριζο απέχει 330 μίλια…
Αποτελεί έναν προορισμό αναγκαίο, έστω και με το πλοίο της γραμμής ή το αεροπλάνο, γι’ αυτούς που ψάχνουν κάτι το διαφορετικό και επιθυμούν να γνωρίσουν την ακριτική μας Ελλάδα. Όμως αυτοί που ζητούν παραλίες, έντονη νυχτερινή ζωή και βόλτες με αυτοκίνητο, καλά θα κάνουν να μείνουν στην Κω ή τη Ρόδο. Το Καστελόριζο δεν είναι γι’ αυτούς!

Με τον καιρό πρύμα
Έχοντας φουλάρει καύσιμα στην Σκάλα Καμείρου της Ρόδου, γιατί στην πόλη της Ρόδου ακόμα και στη μαρίνα δεν υπάρχει δυνατότητα ανεφοδιασμού με βενζίνη (!), ξεκινήσαμε για το Καστελόριζο με έναν δυνατό βοριά. Όσο ταξιδεύαμε δυτικά της Ρόδου η θάλασσα ήταν ολόλευκη, μιας και ο μεσημεριανός μαΐστρος είχε φορτώσει, ενώ μπροστά στον βόρειο κάβο της Ρόδου ο κυματισμός ήταν ακατάστατος. Όσο καλυπτόμασταν από την Ρόδο, ο καιρός έπεσε στα 4 μποφόρ, στη συνέχεια όμως, όσο απομακρυνόμασταν τόσο φόρτωνε, συναντώντας πλέον και τον καρπαθιώτικο κυματισμό, που από κάποιο σημείο και μετά μάς ερχόταν πρίμα -μιας και νότια της Τουρκίας συνήθως ο βοριάς έχει κατεύθυνση καθαρά δυτική.
Με απόλυτα πρύμα πλεύση, λοιπόν, και την πορεία μας στις 106°, έπρεπε να έχω το ένα χέρι στη μανέτα ανεβοκατεβάζοντας τις στροφές προσπαθώντας να μην σκάσει κανένα κύμα στην πρύμνη, αλλά και το άλλο χέρι στο τιμόνι, ούτως ώστε, αν συναντούσα κανένα μεγάλο κύμα μπροστά μου να το αποφύγω, δίνοντάς του λίγο «μάγουλο», δηλαδή να το φέρω μάσκα στις 30° με 45°.
Αρκετές ώρες ταξιδεύαμε με ταχύτητες από 17 έως 24 κόμβους, μόνοι μας, μακριά από τα τουρκικά παράλια, μιας και δεν θέλαμε να προσθέσουμε μίλια στη διαδρομή μας, σε μια δύσκολη θάλασσα με βάθη πάνω από 2.000 μέτρα και με τα πόδια μου να έχουν πονέσει από την ορθοστασία. Πλησιάζοντας τα τουρκικά παράλια, σταθήκαμε για λίγο να σηκώσουμε την τουρκική σημαία, όπως το επιβάλλουν οι ναυτικοί κανόνες, και να πιούμε μια γουλιά νερό.

kasteloriso-greekaffair-2

Στο νησάκι Ρω
Πλησιάζοντας το Καστελόριζο, ο καιρός είχε ήδη πέσει και μετά από λίγα μίλια βλέπαμε μπροστά μας το νησάκι Ρω. Δεν είχα διαβάσει τίποτα για το νησί αυτό και, βλέποντας τον χάρτη, θεώρησα ότι το σημείο προσέγγισης ήταν νότια, εκεί που στο χάρτη φαίνεται ένας μεγάλος κόλπος, στο μέσο του νησιού. Μπαίνοντας όμως μέσα, διαπιστώσαμε πως μόνο βράχια υπήρχαν τριγύρω, χωρίς κανένα σημείο πρόσβασης. Κατά τα άλλα… είχαμε βρεθεί σε μια φυσική πισίνα, με τιρκουάζ νερά, ό,τι έπρεπε για να χαλαρώσουμε, απολαμβάνοντας ολομόναχοι ένα υπέροχο μπάνιο!
Για να βρούμε το σημείο προσέγγισης στο νησί συνεχίσαμε κόστα κόστα ανατολικά, ώσπου, μπαίνοντας πλέον στη βόρεια πλευρά, είδαμε να ξεπροβάλει ένα κάστρο στην κορυφή του βουνού και μετά από λίγο ένας μικρός κόλπος. Εδώ ήμασταν…
Δεξιά του κόλπου υπήρχε μια αμμώδης παραλία (η μοναδική στο σύμπλεγμα των τριών νησιών), αριστερά μας ένα εκκλησάκι, δίπλα ακριβώς στη θάλασσα, με δυο τρία κτίσματα που χρησιμοποιούνται από τους φαντάρους της φρουράς του νησιού και μπροστά ένα ντοκάκι. Οι φαντάροι, οι μοναδικοί πλέον κάτοικοι του νησιού, μας κοιτούσαν διερευνητικά, μιας και είχαμε ξεχάσει να κατεβάσουμε την τουρκική σημαία.
Δέσαμε και περπατήσαμε μέχρι τον τάφο της Δέσποινας Αχλαδιώτη, γνωστής στο πανελλήνιο ως «Κυρά της Ρω», της λεοντόκαρδης αυτής γυναίκας που από το 1943 και για 40 χρόνια μέχρι το θάνατό της, φορώντας την Καστελοριζιώτικη φορεσιά της, σήκωνε στην ακριτική αυτή νησίδα καθημερινά την ελληνική σημαία, απέναντι από τα τουρκικά παράλια. Γεννημένη το 1893, έζησε 92 χρόνια στο νησί αυτό, στην αρχή με την τυφλή μητέρα και το σύζυγό της. Από το 1940 που έχασε το σύντροφό της συνέχισε να μένει στο νησί και δεν το εγκατέλειψε ούτε όταν το 1943 το Καστελόριζο βομβαρδίστηκε από τους Γερμανούς και οι περισσότεροι κάτοικοι πήραν το δρόμο της ξενιτιάς. Μια γυναίκα σύμβολο, που για τις εθνικές υπηρεσίες που προσέφερε τιμήθηκε από την Ακαδημία Αθηνών αλλά και από την Βουλή, το Πολεμικό ναυτικό και πολλούς άλλους φορείς.

Συνεχίζοντας για τη Μεγίστη
Το Καστελόριζο από την αρχαιότητα ήταν γνωστό με το όνομα Μεγίστη, λόγω του ότι ήταν το μεγαλύτερο σε ένα σύμπλεγμα άλλων δεκατριών μικρών νησιών και βραχονησίδων που το περιβάλλουν. Καστελόριζο ονομάστηκε από τους Ιωαννίτες ιππότες από το Castello Rosso, που σημαίνει κόκκινος βράχος, επειδή ο βράχος γύρω από το κάστρο είναι κόκκινος.
Ήταν η πρώτη φορά που πηγαίναμε στο νησί και είχα μελετήσει πολύ προσεκτικά τον ναυτικό χάρτη για επικίνδυνες ξέρες, βάθη κ.λπ. και γνώριζα εκ των προτέρων πώς θα κινηθώ, με το… σύγχρονο τυφλοσούρτη, το GPS, να επιβεβαιώνει αυτά που ήδη είχα καταγράψει στο μυαλό μου. Καβατζάραμε το βόρειο κάβο που μοιάζει σαν μύτη από πένα μελάνης και αφήνοντας τα τουρκικά παράλια αριστερά μας, σε απόσταση μικρότερη του ενός μιλίου, μπήκα

kasteloriso-2

με στον όμορφο και υπήνεμο κόλπο που σχηματίζεται βορειοανατολικά του νησιού. Ο οικισμός απλώνεται στους δύο φυσικούς κόλπους, το κυρίως λιμάνι και τον όρμο Μανδράκι ανατολικά του, όπου υπάρχει και καρνάγιο.
Επιλέξαμε το κυρίως λιμάνι, και με τη μανέτα μόλις κομπλαρισμένη μπήκαμε στον μακρύ και στενό αυτό κόλπο, στην είσοδο του οποίου, αριστερά, φιγουράρει ο μιναρές από ένα παλιό τζαμί και πίσω του ο τρούλος, όλα στο εντυπωσικό χρώμα του μπορντό. Δεν ξέραμε τι να πρωτοθαυμάσουμε από τη μαγευτική εικόνα που αποκαλύπτει η είσοδος στο λιμάνι, με τα εκπληκτικά χρωματιστά κτίρια γύρω του και μπροστά στον ντόκο δεμένα δεκάδες ψαροκάικα. Τελικά, δέσαμε μπροστά στην παλιά αγορά, στο πιο κεντρικό σημείο, μιας και θέλαμε να βιώσουμε τουλάχιστον το πρώτο βράδυ όσο γινόταν πιο πολύ τη ζωή στο νησί.
Οι πρώτες ώρες πέρασαν πάνω στο φουσκωτό, παρατηρώντας και θαυμάζοντας τον εκπληκτικής ομορφιάς αμφιθεατρικά χτισμένο οικισμό. Σπίτια αρχοντικά με μια αίσθηση περασμένης μεγαλοπρέπειας. Όλα δίπατα και λιγοστά τρίπατα, στενά στην πλειοψηφία τους σαν όρθια σπιρτόκουτα, με δίριχτες κόκκινες κεραμοσκεπές, με σιδερένια ή ξύλινα μπαλκόνια, με ξύλινα πορτοπαράθυρα και τριγωνικά αετώματα σκαλισμένα στο κέντρο. Βαμμένα με πολύ έντονα χρώματα, κόκκινα, πράσινα, κίτρινα, μοβ, κεραμιδί και όλες τις αποχρώσεις του μπλε, να ανηφορίζουν σφιχταγκαλιασμένα μέχρι τα ριζά, εκεί όπου ξεκινά ο επιβλητικός όγκος του βουνού. Όλα σχεδόν βλέπουν στο λιμάνι και πολλά στα μικρασιατικά παράλια. Λίγα είναι αυτά που διαθέτουν αυλές, με αποτέλεσμα όλες οι δραστηριότητες να περιορίζονται στο εσωτερικό τους.

Όλα γύρω από το λιμάνι
Στο Καστελόριζο, το μόνο μέσο μεταφοράς είναι… το περπάτημα, καθορίζοντας ανάλογα και τους χαλαρούς ρυθμούς του τόπου. Η βόλτα λοιπόν γύρω από το λιμάνι μάς ήταν απαραίτητη και επαναλαμβανόταν καθημερινά, όπως άλλωστε και όλων όσοι ζούσαν στο νησί. Εδώ πάνε τη βόλτα τους, εδώ κάθονται να φάνε και να διασκεδάσουν, εδώ όμως και θα κολυμπήσουν, μιας και τα νερά του λιμανιού είναι πεντακάθαρα.
Τα πρώτα σπίτια βρίσκονται δύο δρασκελιές από τη θάλασσα, μπροστά σε έναν στενό πεζόδρομο-προβλήτα μήκους πάνω από ένα χιλιόμετρο, που ξεκινά από τη δυτική πλευρά του λιμανιού, όπου βρίσκεται το μεγάλο ξενοδοχείο «Μεγίστη», και καταλήγει στην ανατολική είσοδο εκεί που βρίσκεται ο φάρος και το τζαμί.
Στη δυτική πλευρά, μετά το μεγάλο ξενοδοχείο καιμέχρι την εκκλησία που βρίσκεται στο βάθος του κόλπου, βρίσκονται κάποιες πολύ όμορφες μικρές μονάδες με ενοικιαζόμενα υψηλού επιπέδου. Οι αυλές τους είναι στολισμένες με λουλούδια και οι ξαπλώστρες τους ακριβώς μπροστά στην προβλήτα, με τις σκάλες να δίνουν βήμα για το μπάνιο των παραθεριστών στη θάλασσα, χωρίς να χρειαστεί να μετακινηθούν…

Ανατολικά του λιμανιού

Μετά την εκκλησία του «Αϊ Γιώργη του Πηγαδιού», με τον μεγάλο τρούλο και το καμπαναριό με το ρολόι, συναντάμε σπίτια και μαγαζιά, το ένα πλάι στο άλλο, με πολλές ταβέρνες και καφέ, όλα τους με μικρές επιγραφές. Λίγο παραπέρα βρίσκεται και η παλιά Δημοτική Αγορά, ένα όμορφο παλιό ιταλικό κτίριο με καμάρες μπροστά στην προβλήτα, όπου καθημερινά οι ψαράδες διαθέτουν την ψαριά τους. Ακριβώς πίσω, γραφικά μπακάλικα και ταβερνάκια χωμένα κάτω από πυκνές φυλλωσιές φυτών και λουλουδιών και δίπλα ο φούρνος να μοσχομυρίζει με το ζεστό ψωμί που φουρνίζει συνεχώς.
Συνεχίσαμε προς την ανατολική πλευρά του λιμανιού που οδηγεί στην είσοδο του κόλπου. Συναντήσαμε την κεντρική προβλήτα που δένουν τα μεγάλα σκάφη και στο σημείο αυτό υπάρχουν pillars που τροφοδοτούν σκάφη με νερό και ηλεκτρικό. Ακριβώς απέναντι βρίσκεται και το γραφείο πληροφοριών του Δήμου, εξυπηρετώντας τα σκάφη. Μοναδική παραφωνία στο γραφικό αυτό οικισμό αποτελεί ένα isobox κτίριο της Αστυνομίας, για τον έλεγχο των διαβατηρίων, που βρίσκεται επάνω στην προβλήτα.

kastelorizo-poigadi ai georgios-greekaffair.gr
Αμέσως μετά βρίσκεται το Πολυδύναμο Ιατρείο, στο ενετικό κτίριο που στεγάζει το Λιμεναρχείο και το Δημαρχείο και βρίσκεται δίπλα στον μιναρέ, που αποτελεί και το τέλος του λιμανιού, το σημείο που λέγεται Κάβος.
Στην είσοδο του λιμανιού σε υποδέχεται το μεγαλοπρεπές παλαιό έμβλημα του Δήμου Μεγίστης με την άγκυρα να περνά μέσα από μια καρδιά, τονίζοντας την ταύτιση των κατοίκων με τη θάλασσα. Εδώ είναι το νεολαιίστικο στέκι του νησιού. Μετά τις 11 το πρωί μαζεύονται για να πιουν τον καφέ τους, να ακούσουν μουσική, να ξαπλώσουν στις ξαπλώστρες που υπάρχουν στην προβλήτα, να κολυμπήσουν ή να παίξουν πόλο στη θάλασσα. Φεύγουν όταν σουρουπώνει και συγκεντρώνονται πάλι κοντά στα μεσάνυχτα για να ξενυχτήσουν, ακούγοντας ωραία μουσική, σε ένα περιβάλλον ονειρεμένο, υπό το φως των κεριών…

Φτάνοντας ως το Μανδράκι
Κάποιες φορές συνεχίζαμε τη βόλτα μας στο πέτρινο μονοπάτι που ελίσσεται κάτω από το κάστρο και σε οδηγεί στο δεύτερο λιμανάκι, στον όρμο Μανδράκι. Αριστερά μας μικρά νησάκια πολύ κοντά στην ακτή που απλώνονται διάσπαρτα μέχρι τα τουρκικά παράλια, και κάτω από το φρούριο ένας Λυκιακός τάφος του 4 π.Χ. αιώνα, σκαλισμένος στο βράχο, που μαρτυρά τις σχέσεις με τα απέναντι παράλια και συγκεκριμένα με την αρχαία Λυκία. Στη συνέχεια, το μονοπάτι οδηγεί σε ένα σύγχρονο γήπεδο 5×5 και αμέσως μετά στο Μανδράκι.

kastelorizo-mantraki-greekaffair.gr
Το Μανδράκι είναι ουσιαστικά συνέχεια της Μεγίστης και βρίσκεται ανατολικά και κάτω από τα Χωράφια. Διαθέτει ένα καλά προστατευμένο λιμανάκι με ρηχά σχετικά νερά και εδώ βρίσκεται το καρνάγιο. Στη δυτική πλευρά υπάρχουν ντοκάκια για να δένουν μικρά σκάφη και πίσω ταβερνάκια και όμορφα σπίτια. Στη νότια πλευρά μια αμμώδης παραλία και ανατολικά το νεκροταφείο. Ένα πολύ ήσυχο μέρος για όσους αποζητούν την ηρεμία και τη γαλήνη.

Εσωτερικά του οικισμού
Η άλλη βόλτα που συνηθίζαμε να κάνουμε, ιδιαίτερα το απόγευμα πριν νυχτώσει, ήταν να περιπλανηθούμε στο εσωτερικό του οικισμού και να φθάσουμε στα Χωράφια, στη «γειτονιά» που βρίσκεται ανάμεσα στο Μανδράκι και στο λιμάνι, πάνω σε ένα ύψωμα.
Ο αρχικός πυρήνας των σπιτιών βρισκόταν στο εσωτερικό του κάστρου. Η οικονομική ανάπτυξη οδήγησε στην επέκταση του οικισμού σε 15 γειτονιές, πολλές από τις οποίες δεν υπάρχουν σήμερα.
Εδώ τα σπίτια οργανώνονται σε ένα πολύπλοκο δίκτυο επικοινωνίας με πλακόστρωτα δρομάκια και σκαλιά, πολύ κοντά το ένα στο άλλο, με μεγάλα και πολύχρωμα πορτοπαράθυρα και επιβλητικές εισόδους και με εντυπωσιακά πόμολα. Περνούσαμε από πολύ στενά και λαβυρινθώδη «χαλατά», όπως λένε τα σοκάκια στρωμένα με ντόπια πέτρα και όχι Καρύστου, και σε μερικά σημεία μόλις που χωρούσαμε να περάσουμε. Πολλά ήταν τα ερειπωμένα ή εγκαταλελειμμένα σπίτια, που όλα όμως έγραφαν σε μια ταμπέλα τον ιδιοκτήτη τους. Πολλές αυλές ήταν σκεπασμένες με κληματαριές και λουλούδια.
Περνώντας μια μεγάλη πύλη, βρισκόμαστε σε ένα μεγάλο πλάτωμα, την πλατεία, με την επιβλητική εκκλησία του Αϊ Γιώργη σε σχήμα σταυρού με μεγάλο τρούλο στο κέντρο και δύο μικρότερους επάνω από την είσοδο, που δυστυχώς έχει υποστεί ζημιές και κινδυνεύει με κατάρρευση.
Δίπλα, το βλέμμα μαγνητίζει η «Σαντράπεια Αστική Σχολή», το Αρρεναγωγείο και το Παρθεναγωγείο του νησιού. Ένα κτίριο ιδιαίτερης αρχιτεκτονικής με δύο αγάλματα στην είσοδό του, κτισμένο το 1903 από τον Λουκά Σαντραπέ, που γεννήθηκε και έζησε τα πρώτα του χρόνια στο νησί. Ένα κτίριο πιστό αντίγραφο της εισόδου του νεοκλασικού κτιρίου του Πανεπιστημίου Αθηνών, που φιλοξένησε γενιές μαθητών, ικανοποιώντας την επιθυμία του ευεργέτη να μείνουν οι νέοι στο νησί και να μορφωθούν. Σήμερα στεγάζεται το Δημοτικό, το Γυμνάσιο και το Λύκειο, όπου φοιτούν γύρω στα 40 παιδιά.
Η κεντημένη με ασπρόμαυρα βότσαλα αυλή συνδέει τη σχολή με το διπλανό μητροπολιτικό ναό των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, που είναι και οι πολιούχοι του νησιού. Ο ναός χτίστηκε αρχές του 1800, στα θεμέλια παλαιοχριστιανικού ναού, σε ρυθμό τρίκλιτης θολωτής βασιλικής, με έντονα τα γοτθικά στοιχεία, με τη στέγη να στηρίζεται σε 10 γρανιτένιες κολόνες που είχαν μεταφερθεί με σχεδία από απέναντι, από τον ναό του Απόλλωνα που βρίσκεται στα Πάταρα της Λυκίας. Όπως μας είπε ο παπα-Γιώργης, ο ιερέας του νησιού, οι κολόνες ήταν αρχικά 12 αλλά οι δύο έπεσαν στη θάλασσα κατά τη μεταφορά τους. Ναός εξαιρετικής τέχνης με πλούσια εικονογράφηση, μαρμάρινα τέμπλα και ένα πολύ ψηλό μαρμάρινο καμπαναριό με καμπάνες κατασκευασμένες στην Ρωσία, ορατό σχεδόν από όλο τον οικισμό, που είναι και το μόνο κτίσμα που φωτίζεται τη νύχτα.

http://bit.ly/1Yhwzpv

Δείτε επίσης τα εξής:

Ορεινή Ναυπακτία, η αλλιώς Κράββαρα!... Η Ορεινή Ναυπακτία είναι μια απʼ τις πιο ορεινές περιοχές της χώρας μας, καταλαμβάνει το δυτικό κομμάτι του νομού της Αιτωλοακαρνανίας και γεωγραφικά ...
Λήμνος: To νησί για ήρεμες διακοπές και ανακάλυψη... Λήμνος: To νησί για ήρεμες διακοπές και ανακάλυψη. Χωριά-αριστουργήματα φτιαγμένα από πέτρα, κάστρα, αξιοθέατα, αρχαϊκά μυστήρια, αλλά και μοναδικά...