Κύθηρα: Το νησί με τις εξωτικές παραλίες και τα επιβλητικά κάστρα
Κύθηρα: Ορεινά χωριά, άγρια φυσική ομορφιά, ιστορία, θρύλοι και παραδόσεις που αντέχουν μέχρι σήμερα.
Τα Κύθηρα είναι η γενέτειρα της Αφροδίτης, θεάς του έρωτα, σύμφωνα με τον Ησίοδο (αρχαίο Έλληνα ποιητή που έζησε την εποχή του Ομήρου).
Το νησί αποτέλεσε πηγή έμπνευσης για τον Γάλλο ζωγράφο Jean Antoine Watteau καθώς και για τον 19ο αι. μεγάλος Γάλλος ποιητής Charles Baudelaire, και για τον 20ο αι. Ο Έλληνας σκηνοθέτης Θίο Αγγελόπουλος.
Τα Κύθηρα είναι ένα μέρος προικισμένο με εξαιρετική ομορφιά: κοιλάδες που καταλήγουν στην ακτή. βουνοπλαγιές ντυμένες στα πράσινα ή βραχώδεις και άγονες, νερά πηγών που γουργουρίζουν ή πέφτουν σε καταρράκτες στις πλαγιές. υπέροχες παραλίες, όμορφα γραφικά χωριουδάκια, τοπικά νόστιμα πιάτα, και μια αρχιτεκτονική που συνδυάζει τις φαινομενικές βενετικές επιρροές με το στυλ που συναντάμε στην Κρήτη και τη Μάνη (νότια Πελοπόννησος).

Τα παραπάνω είναι μια περίληψη για όσα θα διαβάσετε παρακάτω
Ακόμα και για αυτόν που τα έχει επισκεφθεί περισσότερες από μία φορές, τα Κύθηρα αποτελούν ένα μεγάλο μυστήριο. Αυτό θα το καταλάβεις από τις αντικρουόμενες απόψεις που εκφράζονται σχετικά με το αν πρόκειται για ένα ήσυχο ή πολύβουο νησί, με το αν έχει ή δεν έχει ωραίες παραλίες (έννοια σχετική για τον καθέναν), με το αν είναι άγονο ή έχει έντονη φυσική ομορφιά. Η πραγματικότητα είναι ότι τα Κύθηρα έχουν απ’όλα, αρκεί να ξέρει κανείς πού και πότε να τα ανακαλύψει.
Έχουν, άλλωστε, και μεγάλη ιστορία. Στην θάλασσά τους, σύμφωνα με την μυθολογία, γεννήθηκε η θεά Αφροδίτη. Στις ακτές τους έδρασε, κατά το 1537, ο πειρατής Μπαρμπαρόσα, ενώ για πολλά χρόνια βρέθηκαν υπό την κατοχή των Γάλλων, των Ρώσων, των Τούρκων και των Βρετανών. Κατά τον Β’ Παγκόσμιο το νησί καταλήφθηκε από Γερμανούς και Ιταλούς, τους οποίους οι αντάρτες του Καψαλίου κατάφεραν να εκδιώξουν. Πρόκειται, μάλιστα, για την πρώτη περιοχή της Ελλάδας που ελευθερώθηκε.
Η τουριστική ανάπτυξη άργησε να έρθει στα Κύθηρα και γι’αυτό ο επισκέπτης θα παρατηρήσει πως το νησί έχει διατηρήσει την πολιτιστική του ταυτότητα, αλλά και τα εντυπωσιακά φυσικά του στοιχεία. Όσο για το γεγονός ότι πρόκειται για έναν δύσκολο στην πρόσβαση προορισμό, αυτό δε μας ενοχλεί καθόλου. Αυτοί που αγαπούν τα Κύθηρα δεν θα διστάσουν μπροστά στο μεγάλο ταξίδι. Και είναι αυτή η αγάπη τους που κάνει το νησί τόσο ξεχωριστό.
Βόλτες και διαδρομές
Το πρώτο πράγμα που θα κάνεις στις διακοπές σου στα Κύθηρα είναι να εξερευνήσεις τη Χώρα, δηλαδή την πρωτεύουσα των Κυθήρων. Βρίσκεται στα νότια, επάνω σε ένα λόφο, στην κορυφή του οποίου είναι χτισμένο ένα ενετικό Κάστρο που κάποτε χρησίμευε για προστασία από τους πειρατές. Σήμερα πάντως, χρησιμεύει για να απολαύσεις φανταστική θέα στο γαλήνιο Αιγαίο Πέλαγος. Ακριβώς κάτω από το Κάστρο βρίσκονται οι ναοί του Μέσα Βούργου που χτίστηκαν από τους Ενετούς τον 16ο αιώνα. Όσο για την ίδια τη Χώρα, είναι από μόνη της ένα κορυφαίο αξιοθέατο των Κυθήρων: η ατμόσφαιρα εδώ είναι αξέχαστη, ενώ τα λευκά σπίτια, τα αρχοντικά, τα σοκάκια και οι αυλές συνθέτουν όλα μαζί ένα μαγικό σκηνικό.

Εμείς σου προτείνουμε να αξιοποιήσεις τις διακοπές στα Κύθηρα για να γνωρίσεις και μερικά κορυφαία τοπικά προϊόντα, όπως τους ροζέδες (παραδοσιακά γλυκά) και τη φατουράδα (το τοπικό λικέρ). Μοναδική εμπειρία είναι και η θέα στο παραθαλάσσιο χωριό Καψάλι, ενώ αν σε ενδιαφέρει η ιστορία του νησιού, κάνε μια επίσκεψη στο Αρχαιολογικό Μουσείο. Ότι και αν κάνεις πάντως, είναι σίγουρο πως θα διαπιστώσεις ότι η Χώρα των Κυθήρων είναι υπέροχη οποιαδήποτε ώρα της ημέρας, από το πρωί για brunch μέχρι το βράδυ για κοκτέιλ σε κάποιο όμορφο, ατμοσφαιρικό μπαρ (δες τις προτάσεις μας παρακάτω).
Πέρνα μια μέρα στην παραλία Καλαδί
Διακοπές στα Κύθηρα χωρίς εξερεύνηση στις παραλίες του νησιού γίνετα; Όχι. Ξεκινάμε λοιπόν με μια από τις πιο όμορφες και πιο δημοφιλείς παραλίες των Κυθήρων: το Καλαδί. Είναι μια βοτσαλωτή παραλία, χωρισμένη σε τρία τμήματα, με διάφανα, πρασινογάλαζα νερά. Τα πρώτα δύο τμήματα χωρίζονται από ένα βράχο και το τρίτο είναι μια μικρή, ανοιχτή σπηλιά που οδηγεί σε μια ακόμα μικροσκοπική παραλία. Για την πρόσβαση στο Καλαδί υπολόγισε πως θα πρέπει να οδηγήσεις σε χωματόδρομο και να κατέβεις περίπου 150 πέτρινα σκαλοπάτια. Πριν από τα σκαλοπάτια θα βρεις ένα snack bar, ενώ μπορείς πάντα να φέρεις και τα δικά σου εφόδια (σνακ, νερά, κ.α.) αν θέλεις να περάσεις όλη τη μέρα στην παραλία. Στη δεξιά πλευρά της παραλίας Καλαδί, μόλις 10 λεπτά κολυμπώντας (ή και λιγότερο αν είσαι με στρώμα ή SUP) θα βρεις την γειτονική Βλυχάδα, μια ακόμα παραλία των Κυθήρων που αξίζει να ανακαλύψεις. Για το κλείσιμο της μέρας σου προτείνουμε φαγητό ή απογευματινά κοκτέιλ στο χωριό Αβλέμωνας.

Κάνε μια βόλτα στο παραθαλάσσιο χωριό Αβλέμονας
Ακόμα ένα απόλυτο must για τις διακοπές σου στα Κύθηρα είναι ο Αβλέμονας: το πιο γραφικό παραθαλάσσιο χωριό των Κυθήρων, με χαριτωμένα λευκά σπίτια και αρκετές ανέσεις για να αποτελέσει τη βάση σου όσο βρίσκεσαι στο νησί. Είναι χτισμένος γύρω από έναν όρμο που μοιάζει με φιόρδ, δημιουργώντας το τέλειο σκηνικό για έναν απογευματινό ή βραδινό περίπατο. Υπάρχουν ακόμα μικρότεροι όρμοι, οι οποίοι αποτελούν καταπληκτικά σημεία για κολύμπι.
Οι περισσότεροι επισκέπτες έρχονται στον Αβλέμονα μετά το μπάνιο τους στο Καλάδι ή την Παλαιόπολη, η οποία βρίσκεται ακριβώς δίπλα και αποτελεί εξαιρετική πρόταση για θαλασσινά, απογευματινό γλυκό ή ένα βραδινό κοκτέιλ. Α, δίπλα στον Αβλέμονα υπάρχει και ένα μικρό ενετικό κάστρο που μπορείς να εξερευνήσεις.

Διαλέξτε ανάμεσα στις παραλίες
Στις διακοπές σου στα Κύθηρα θα ανακαλύψεις πολλές και όμορφες παραλίες, σε κάθε μεριά του νησιού. Πέρα από το Καλαδί, οι κυριότερες και πιο γνωστές είναι η παραλία Μελιδόνι (καθαρά νερά, ψιλή άμμος και πολλές επιλογές σε θαλάσσια σπορ), η παραλία Χαλκός (σμαραγδένια πράσινα νερά, λείο βότσαλο και όλες οι ανέσεις που μπορεί να χρειαστείς), η παραλία Καψάλι (αμμώδης και κοντά στη Χώρα, με θαλάσσια σπορ, ταβέρνες και άλλες ανέσεις), η Φυρρή Άμμος (κοντά στο χωριό Κάλαμος, με κόκκινα βότσαλα και αρκετές ξαπλώστρες/ομπρέλες), η παραλία Φούρνοι (στη βόρεια ακτή, ίσως η πιο boho παραλία των Κυθήρων), η παραλία Διακόφτι (πιο εξωτική με ρηχά, γαλαζοπράσινα νερά) και η παραλία Παλαιόπολη (άμμος και ψιλό βότσαλο, άφθονος χώρος και ρηχά νερά, ιδανικά για παιδιά).
Και αν σου αρέσουν οι εκπλήξεις, στο δεξί άκρο της παραλίας της Παλαιόπολης, θα βρεις έναν τεράστιο βράχο μέσα στο νερό με ένα μικρό άνοιγμα. Κολύμπησε μέσα και θα φτάσεις στην παραλία Λίμνη!
Κάνε μια εκδρομή με καραβάκι στο νησί Χύτρα
Οι διακοπές στα Κύθηρα είναι γεμάτες εκπλήξεις! Ακριβώς απέναντι από τη νότια ακτή των Κυθήρων υπάρχει ένα νησάκι που ονομάζεται Χύτρα (θα ακούσεις να το λένε και Αυγό) και μπορείς να το επισκεφθείς κάνοντας μια εκδρομή με καραβάκι (η εμπειρία διαρκεί περίπου 1,5-2 ώρες έχοντας σαν αφετηρία το Καψάλι απ’ όπου ξεκινά το καραβάκι). Αυτό το μικρό, βραχώδες νησάκι μπορεί αρχικά να σου φανεί αδιάφορο, είναι πάντως γεμάτο απίστευτα μυστικά. Στο βάθος του βρίσκεται μια θαλάσσια σπηλιά με τόσο καθαρά και γαλάζια νερά που μπορεί να γίνει το αγαπημένο σου μέρος για μπάνιο όσο βρίσκεσαι για διακοπές στα Κύθηρα. Είναι επίσης τόπος ωοτοκίας σπάνιων γερακιών και κάθε άνοιξη ζωντανεύει με πανέμορφα κίτρινα λουλούδια με την ονομασία Σεμπρεβίβα, τα οποία λατρεύουν να μαζεύουν οι ντόπιοι.
Γνώρισε το Σπήλαιο της Αγίας Σοφίας στο Μυλοπόταμο
Πάμε σε ένα ακόμα συναρπαστικό αξιοθέατο των Κυθήρων; Το αρχαίο σπήλαιο της Αγίας Σοφίας, κοντά στο χωριό Μυλοπόταμος, στα δυτικά Κύθηρα, έχει πλούσια ιστορία. Η έκτασή του είναι περίπου 2.000τμ (εξερευνήθηκε πλήρως τη δεκαετία του 1950) και ενώ θα δεις μόνο ένα μικρό τμήμα του (200τμ), είναι βέβαιο πως θα εντυπωσιαστείς από τους σταλαγμίτες, τους σταλακτίτες και τη δροσερή θερμοκρασία των 16οC ακόμα και το καλοκαίρι. Η είσοδος του σπηλαίου έχει μετατραπεί σε εκκλησία, την οποία θα δεις να είναι κυριολεκτικά χτισμένη μέσα στο βράχο. Αν αναρωτιέσαι για την ονομασία του σπηλαίου, μάθε πως εδώ υπάρχουν εικόνες της Αγίας Σοφίας, το σώμα της οποίας (σύμφωνα με το θρύλο) βρέθηκε εδώ.

Κατά τ’άλλα, πανέμορφα χωριά που αξίζει να επισκεφθείτε είναι τα καταπράσινα Μητάτα, με την επιβλητική θέα στο φαράγγι του Τσάκωνα, καθώς και ο Καραβάς, στο βόρειο τμήμα του νησιού, με τις γάργαρες πηγές και την θαυμάσια αρχιτεκτονική. Ο παραθαλάσσιος Αβλέμονας διαθέτει τον πιο γραφικό κόλπο, γι’αυτό και προτιμάται από πολλούς για διαμονή αλλά και για βουτιές στη μικρούλα παραλία του που μοιάζει με πισίνα, ενώ ο Ποταμός θεωρείται το κεφαλοχώρι του νησιού, με την πιο πολύβουη πλατεία. Σε αυτήν κάθε Κυριακή λειτουργεί παραδοσιακή λαϊκή αγορά. Αξίζει να πιάσετε τραπεζάκι για καφέ και να παρατηρήσετε το σουλάτσο των ντόπιων.
Μάθε τα πάντα για τις παραδόσεις των Κυθήρων
Ξέρεις τι θα ανακαλύψεις στις διακοπές σου στα Κύθηρα; Ότι είναι ένα νησί γεμάτο από ζωντανές παραδόσεις, όπως η παραγωγή ελαιολάδου. Στο χωριό Μητάτα, ένας κάτοικος ονόματι Παναγιώτης Καστρίσιος (γνωστός ως Φάβας) έστησε το 1880 ένα ελαιοτριβείο, το οποίο μπορείς να επισκεφθείς ακόμα και σήμερα. Το ελαιοτριβείο του Φάβα διευθύνεται από την εγγονή του και πλέον αποτελεί μουσείο, όπου μπορείς να μάθεις τα πάντα για την παραδοσιακή έκθλιψη ελαιολάδου με ψυχρή εκχύλιση. Ακόμα, θα δεις πόσο σημαντικό ήταν (και είναι ακόμα) το ελαιόλαδο για τη ζωή και την εξέλιξη του χωριού. Στα Κύθηρα μπορείς ακόμα να παρακολουθήσεις εργαστήρια παρασκευής σαπουνιού, τα οποία προσφέρει η Σοφία, ιδιοκτήτρια του καταστήματος φυσικών καλλυντικών και θεραπευτικών προϊόντων με την επωνυμία Herovolo, στον Ποταμό (προϊόντα με βάση το ελαιόλαδο). Αν πάλι είσαι πιο καλλιτεχνική φύση, για διάβασε και αυτό: άλλη μια τοπική παράδοση είναι η αγγειοπλαστική, για την οποία μπορείς να μάθεις τα πάντα στο Εργαστήριο Κεραμικής Ρούσου (οικογενειακή επιχείρηση που λειτουργεί εδώ και έναν αιώνα και κατασκευάζει είδη οικιακής χρήσης) στο Κάτω Λιβάδι ή στο κατάστημα του εργαστηρίου, στη Χώρα.

Μην φύγετε από τα Κύθηρα αν δεν…
-Προμηθευτείτε μέλι, τυρί και παραδοσιακά γλυκά από το Μέλι-Γάλα, στα Μητάτα.
-Πάρετε μερικές σεμπρεβίβες, το αιώνιο λουλούδι των Κυθήρων, από την Αστάρτη, στο χωριό Καραβάς.
-Αγοράσετε αναμνηστικά κεραμικά και άλλα είδη λαϊκής τέχνης, από το Πλέοντας, στην Αγ. Πελαγία.
-Αν είστε λάτρεις της αναρρίχησης και έχετε εμπειρία στο άθλημα, προτείνουμε να έχετε μαζί τον εξοπλισμό σας γιατί στα Κύθηρα θα βρείτε τουλάχιστον τρία ενδιαφέροντα σημεία να σκαρφαλώσετε: Το Σπαραγαρίο, πίσω από την ομώνυμη παραλία, η Κακιά Λαγκάδα, νότια της Αγίας Πελαγίας, όπου υπάρχει ένα εντυπωσιακό φαράγγι και μία μικρούλα παραλία, και οι Φασκομηλιές, δίπλα στον δρόμο που οδηγεί στο μοναστήρι του Αγ. Γεωργίου.

