Το 2020, εν μέσω της παγκόσμιας υγειονομικής κρίσης που προκάλεσε η πανδημία του Covid-19, ειδικοί στον τομέα της ψυχικής υγείας είχαν κρούσει τον κώδωνα του κινδύνου για τις μακροπρόθεσμες συνέπειες των παρατεταμένων περιοριστικών μέτρων.
Επιστήμονες με διεθνή αναγνώριση προειδοποιούσαν ότι η καραντίνα, πέρα από τον άμεσο στόχο της προστασίας της δημόσιας υγείας, ενδέχεται να αφήσει βαθύ αποτύπωμα στην ψυχική ευημερία του πληθυσμού — ένα αποτύπωμα που, όπως αποδεικνύεται σήμερα, δεν ήταν θεωρητικό αλλά απολύτως υπαρκτό.
Κατά τη διάρκεια της πανδημίας, κορυφαίοι ειδικοί είχαν προειδοποιήσει ότι η καραντίνα εκείνης της περιόδου θα οδηγούσε μελλοντικά σε σοβαρή επιδείνωση της ψυχικής ευημερίας του πληθυσμού, με αύξηση των αυτοκτονιών, των αυτοτραυματισμών, του αλκοολισμού και των περιστατικών ενδοοικογενειακής βίας. Έξι χρόνια μετά, οι εξελίξεις δείχνουν ότι οι προβλέψεις αυτές επιβεβαιώνονται σε μεγάλο βαθμό.
Την περίοδο εκείνη, οι επιστήμονες είχαν απευθύνει ανοιχτή επιστολή προς τη βρετανική κυβέρνηση, στην οποία τόνιζαν ότι όσο μεγαλύτερη σε διάρκεια είναι η καραντίνα, τόσο πιο βαριές θα είναι και οι «παράπλευρες απώλειές» της. Υποστήριζαν ότι, παρότι τα περιοριστικά μέτρα που θα εφαρμόζονταν είχαν ως στόχο την αποτροπή θανάτων από τον κορονοϊό, από την άλλη πλευρά θα προκαλούσαν επιπλέον απώλειες ζωών. Όχι μόνο λόγω καθυστερήσεων στη διάγνωση και τη θεραπεία άλλων σοβαρών ασθενειών — όπως ο καρκίνος — αλλά και εξαιτίας της αύξησης των εξαρτήσεων και των αυτοκτονιών, οι οποίες ήδη παρουσίαζαν ανοδική τάση.
Η δρ Κέρι Νίξον, ψυχολόγος με εξειδίκευση στο ψυχικό τραύμα και την ενδοοικογενειακή βία, η οποία συμμετείχε στη σύνταξη της επιστολής, είχε επισημάνει την περίοδο του Covid-19 ότι η καραντίνα θα ενίσχυε τη μοναξιά και την κατάθλιψη, ιδιαίτερα στους ηλικιωμένους. Όπως είχε τονίσει, οι παράγοντες αυτοί συνδέονται άμεσα με τη συνολική επιδείνωση της υγείας και αυξάνουν τον κίνδυνο θνησιμότητας.
Παράλληλα, οι επιστήμονες υπογράμμιζαν τότε ότι οι συνέπειες αυτές θα καθιστούσαν τελικά τον πληθυσμό πιο ευάλωτο ακόμη και στον ίδιο τον Covid-19. Τέλος, επισήμαιναν ότι οι θέσεις και οι εμπεριστατωμένες απόψεις τους βασίζονταν σε δημοσιευμένες επιστημονικές έρευνες. Μία από αυτές κατέδειξε ότι ένα στα έξι παιδιά στην Αγγλία πληρούσε τα κριτήρια για πρόβλημα ψυχικής υγείας, με αναφορές σε αυτοτραυματισμούς, κακοποίηση και ανησυχητικά σημάδια αύξησης των αυτοκτονιών ακόμη και σε πολύ μικρές ηλικίες.
Για περαιτέρω στοιχεία σχετικά με τις επιπτώσεις του lockdown στη γενική ψυχική υγεία, μπορεί κανείς να ανατρέξει σε μελέτες όπως:
