«ΤΑ ΠΛΟΙΑ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ»: Το μεγαλειώδες ορατόριο του Δρ. Αθανασίου Σίμογλου εμπνευσμένο από τον Καβάφη
Ένα σπάνιο μουσικοποιητικό έργο, βαθιά φιλοσοφικό και συγκινητικά ανθρώπινο, αποτελεί το ορατόριο «ΤΑ ΠΛΟΙΑ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ» του Δρ. Αθανασίου Σίμογλου, βασισμένο στο λιγότερο γνωστό αλλά εξαιρετικά σημαντικό πεζό κείμενο του Κωνσταντίνου Π. Καβάφη «Τα Πλοία».
Πρόκειται για μια σύνθεση υψηλής αισθητικής που επιχειρεί να μετατρέψει σε μουσική εμπειρία την αγωνία, τη μοναξιά, τη δοκιμασία αλλά και τη λύτρωση της καλλιτεχνικής δημιουργίας. Μέσα από λόγο, μουσική και δραματουργία, ο δημιουργός ανοίγει έναν ουσιαστικό διάλογο με το σύμπαν του Αλεξανδρινού ποιητή, αναδεικνύοντας τη διαχρονική δύναμη του καβαφικού στοχασμού.
Η αφορμή για τη γέννηση του έργου δόθηκε το 2012, όταν ο Δρ. Σίμογλου ήρθε впервые σε επαφή με το συγκεκριμένο καβαφικό κείμενο κατά τη διάρκεια ανάγνωσης από καθηγήτρια του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης. Η εμπειρία αυτή υπήρξε καταλυτική. Το πεζό του Καβάφη, πυκνό σε νοήματα και συμβολισμούς, άγγιξε βαθιά τον συνθέτη, ο οποίος διέκρινε μέσα του μια ολόκληρη αλληγορία για τη φύση της τέχνης.
Στον πυρήνα του έργου βρίσκεται η εμβληματική εικόνα των «πλοίων», τα οποία μεταφέρουν εύθραυστα και πολύτιμα φορτία: τις ιδέες, τα όνειρα και τα έργα του ανθρώπινου πνεύματος. Ο Καβάφης χρησιμοποιεί το θαλάσσιο ταξίδι ως μεταφορά για τη δύσκολη διαδρομή από τη σύλληψη μιας ιδέας έως την ολοκλήρωση ενός έργου τέχνης. Άλλα «πλοία» χάνονται, άλλα φτάνουν τραυματισμένα και άλλα κατορθώνουν να σωθούν, όπως ακριβώς συμβαίνει με τα έργα ενός δημιουργού.
Ο Δρ. Αθανάσιος Σίμογλου μετέφερε αυτή τη βαθιά ποιητική σύλληψη σε ένα σύγχρονο κοσμικό ορατόριο, δημιουργώντας ένα έργο με έντονη θεατρικότητα και εσωτερική πνευματικότητα. Στη δραματουργική του προσέγγιση, ο ίδιος ο Καβάφης εμφανίζεται ως κεντρικό πρόσωπο — ένας ποιητής που συνομιλεί με τη συλλογική φωνή του κοινού, με τη μορφή χορού, γύρω από τα όρια, τις αντοχές και τις δοκιμασίες της τέχνης.
Ιδιαίτερη θέση στο έργο καταλαμβάνουν τα μελοποιημένα ποιήματα του Καβάφη, τα οποία παρεμβάλλονται οργανικά στη ροή του ορατορίου και λειτουργούν σαν ζωντανές αντανακλάσεις διαφορετικών όψεων της καβαφικής δημιουργίας: των εκδοθέντων, των ατελών, των απαγορευμένων αλλά και των ανέκδοτων ποιημάτων του.
Η πρώτη παρουσίαση του έργου πραγματοποιήθηκε στις 23 Οκτωβρίου 2013 στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης, στο πλαίσιο των «Δημητρίων», παρουσία του Οικουμενικού Πατριάρχου κ.κ. Βαρθολομαίου και με τη συμμετοχή δεκάδων καλλιτεχνών και μουσικών.
Στην ηχογράφηση του έργου συμμετέχουν η «Orpheus Kammerorchester Wien» υπό τη διεύθυνση του Κωνσταντίνου Δημηνάκη, η μικτή χορωδία «Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος» Θεσσαλονίκης, ο ηθοποιός Χρήστος Στέργιογλου ως αφηγητής, ο τενόρος Αστέριος Τσέτσιλας στον ρόλο του Καβάφη, καθώς και οι λυρικοί τραγουδιστές Μαρία Παλάσκα, Κατερίνα Ρούσσου και Κύρος Πατσαλίδης.
Το «ΤΑ ΠΛΟΙΑ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ» δεν αποτελεί απλώς μια μουσική σύνθεση. Είναι μια βαθιά στοχαστική κατάθεση πάνω στην ουσία της δημιουργίας, μια γέφυρα ανάμεσα στη λόγια μουσική, την ποίηση και την ανθρώπινη υπαρξιακή αναζήτηση.
Ένα έργο που αποδεικνύει πως ο καβαφικός λόγος εξακολουθεί να ταξιδεύει στον χρόνο — όπως ακριβώς τα πλοία της τέχνης.
